Hotel Beethoven Wien © Holidaycheck
RADAR

HOTEL BEETHOVEN: A World Theatre

Met een grootse tentoonstelling, verschillende concerten en een rist gesprekken en literaire evenementen is de jarige Beethoven deze herfst ontegensprekelijk het centrale aandachtspunt van BOZAR. Het steeds veranderende icoon Beethoven is ook het onderwerp van zes radicaal hedendaagse visuele interpretaties door kunstenaars van over de hele wereld. De reeks kortfilms start op 29 september 2020 met een gelivestreamd evenement.

In tegenstelling tot het beeld van de eenzelvige kunstenaar, gedoemd tot een teruggetrokken bestaan door de fatale doofheid die hem halfweg zijn leven trof, stond Beethoven "midden in de samenleving, vastberaden en klaar voor de strijd", zoals pianist Igor Levit het onlangs uitdrukte. Hij voegt eraan toe dat Beethovens muziek wellicht het beste voorbeeld is van “emotionaler Zustandbeschreiber” (“de wereld beschrijven via emoties”).

De Duitse filosoof T.W. Adorno omschreef Beethovens muziek terecht als “wereldtheater” en wees ons erop dat het via Beethovens werk – en dus via de emotionele kracht van het luisteren – is dat we zijn ideeën het beste kunnen begrijpen. 

BOZAR nodigt kunstenaars uit om te onderzoeken wat Beethoven vandaag betekent, wat de betekenis en relevantie is van zijn ideeën en van zijn muziek voor de 21ste eeuw. De opzienbarende en blijvende universaliteit van de componist wordt geïllustreerd door de grote verscheidenheid aan nationaliteiten die op de oproep reageerden, met kunstenaars uit Egypte, Albanië, Vietnam, Oostenrijk, Rusland en de Tsjechische Republiek. Kom vanaf 13 oktober 2020 in het kader van de tentoonstelling HOTEL BEETHOVEN hun kortfilms gratis bekijken in onze Hortahal.

Opus 2020, Variations in Bo-zar, 2020 (10’)
Dominik NOSTITZ-RIENECK (Oostenrijk, °1973)
LIVESTREAMING op 29.09.2020 om 20u15

Opus 2020 verkent een plek met talloze meningen, herinneringen en ontmoetingen omtrent de figuur van Beethoven, in de vorm van een 90 minuten lange livestream vanuit de verschillende kamers van het Hotel Beethoven Wien. Hotels zijn doorgangsplekken waar het publieke en het private elkaar ontmoeten. Elke kamer van het Hotel Beethoven in Wenen onthult persoonlijke verhalen omtrent Beethovens uitgebreide publieke erfgoed en biedt privéontmoetingen met personaliteiten uit de Weense culturele wereld. Aan de hand van gesprekken en klankervaringen ontdekken we het belang van Beethoven in de 21ste eeuw en onderzoeken we zijn blijvende invloed op de kunst en cultuur van vandaag. De titel “Variations” duidt op de vele mogelijkheden en manieren om Beethoven en zijn werk te ervaren.

Second Movement, Birds Watching © Rania Atef
Second Movement, Birds Watching © Rania Atef

Second Movement: Birds watching, 2020 (5’)
Rania ATEF (Egypte, °1988) 

Second movement: Birds watching brengt de westerse klassieke muziek van Beethoven samen met de Mahraganat-muziek, een populaire muziekvorm waarin techno vermengd wordt met folk en die verboden werd omdat hij "de smaak ven het publiek bedierf". De film peilt naar de rol van mediakanalen en belangengroepen in de strijd om invloed en controle. Muziek die ontsproot uit gemarginaliseerde en arme sociale klassen en haar eigen manier van dansen had, slaagde erin de censuur te doorbreken en een eigen publiek te bereiken. De video bevat archiefmateriaal dat twee verhalen belicht: het ene toont de staat van versmelting tussen Beethoven en Mahraganat, het andere is het officiële narratief van de autoriteiten.

DJ © Alzbeta Bacikova
DJ © Alzbeta Bacikova

DJ2020 (10’)
Alžběta BAČÍKOVÁ (Tsjechische Republiek, °1988)

In DJ , dat werd opgenomen in een donkere nachtclub, brengt Mac Henzel fragmenten uit zijn autobiografie Fuchsia, waarin hij reflecteert op zijn verhuizing van Praag naar Londen. Mac, wiens identiteit wordt bepaald door het feit dat hij tot twee minderheden behoort - hij is doofstom en homo - tracht een job, liefde en een zinvol leven te vinden waarin zijn creativiteit en talent tot bloei kunnen komen. Omdat de Tsjechische gebarentaal zijn moedertaal is, wordt hij door zijn verhuizing naar een vreemd land rechtstreeks geconfronteerd met situaties waarin het begrip echt ingewikkeld is. Het verhaal van Mac geeft ons een idee van hoe hij erin slaagt om te gaan met een wereld waarin geluid belangrijk is om de werkelijkheid correct te begrijpen, maar ook met een wereld waarin de verbeelding ons soms andere en misschien wel vrolijkere perspectieven kan bieden. Hij haalt emotioneel geladen situaties aan, bijvoorbeeld wanneer hij met andere dove vrienden danst op een feestje, of wanneer hij het geluid van de zee waarneemt.

Sound of Nothing © Edit Pula(j)
Sound of Nothing © Edit Pula(j)

The Sound of Nothing, 2020 (8’)
Edit PULA(J) (Albanië, °1974) en Klod DEDJA (Albanië, °1976)

Met Beethovens doofheid en het daaruit voortvloeiende gevoel van isolement als uitgangspunt, verbindt Edit Pula(j) het geluid van oorsuizingen met de traditionele iso-polyfonie uit de Albanese volksmuziek en nodigt zij componist Fatos Qerimaj uit om dat in te bedden in een Beethoven-symfonie. Performer (en moderne Beethoven-lookalike) Klod Dedja zit fysiek geïsoleerd opgesloten in een witte doos binnen in een atoomschuilkelder die door de toenmalige communistische Albanese regering werd gebouwd. In een poging om het individu met de maatschappij te verbinden, dringen de stemmen van een niet-bestaand koor binnen in de tunnels, terwijl Dedja met een scheermesje de zijkanten van zijn isolatiebox doorsnijdt - bewegingen die doen denken aan dirigeren en een visuele poëtische kracht bezitten die doet denken aan Luciano Fontana.

The Joy of Brotherhood © Antonina Beaver
The Joy of Brotherhood © Antonina Beaver

The Joy of Brotherhood, 2020 (10’)
Genda FLUID (Rusland °1989), Alexander OBRAZUMOV (Rusland, °1981) en Arnold VEBER (Rusland, °1991)

De Negende symfonie in d op. 125 is Beethovens laatste volledige symfonie en ongetwijfeld een van de belangrijkste verwezenlijkingen in de geschiedenis van de westerse muziek. Ze baarde ook het geloof in 'de vloek van de negende symfonie': elke componist die een negende symfonie voltooit (te beginnen bij Beethoven), zal meteen daarna sterven. De makers van het project The Joy of Brotherhood gaan ervan uit dat die vloek wellicht veeleer te maken heeft met de tekst van Friedrich Schillers Ode an die Freude (Ode aan de vreugde) die Beethoven gebruikte in de afsluitende vierde beweging. Friedrich Schiller schreef het gedicht in 1785 als een "viering van de broederschap van de mens", maar wees het op latere leeftijd af als "typisch voor de slechte smaak van die tijd". In 2020 waren we getuige van een golf van protesten, tegen de dominante mannelijke "broederschap", die al eeuwenlang merkbaar aan kracht wint. The Joy of Brotherhood stelt de vraag of we die eeuwenoude vloek ooit kunnen wegnemen?

Eroica 2020 © Viet Nguyen
Eroica 2020 © Viet Nguyen

Eroica 2020, 2020 (11’)
Nguyễn Lê Hoàng Việt (Vietnam, °1991) 

Het is een buitengewoon jaar: mensen worden binnenshuis gehouden en de afstand tussen mensen in het openbaar is specifiek gedefinieerd.  De Vietnamese regisseur Nguyễn Lê Hoàng Việt wendt zich tot de muziek van Beethoven en vraagt zich af of ze ons een venster kan bieden om te ontsnappen aan de vier zwarte muren die ons omgeven. Hoe kan ze ons naar de buitenwereld brengen? Deze beelden zijn het bewijs van de levens die we hebben beleefd, aan het beleven zijn en zullen blijven beleven als deze pandemie voorbij is.

 

Zie ook