Les Muffatti & Anthony Romaniuk
29 Okt.'26
- 20:30
Zaal M
Henri-Jacques De Croes (1705-1786)
Divertissement V in d
Joseph Haydn (1732-1809)
Concerto voor klavier en orkest in F, Hob.XVIII:3 (ca. 1765)
- Allegretto
- Largo
- Presto
Pieter Van Maldere (1729-1768)
Symfonie nr. 40 in Es, VR 80
- Adagio-Molto Allegro
- Andante
- Rondo
Johann Stamitz (1717-1757)
Symfonie nr. 5, op. 7
Ignaz Vitzthumb (1724-1816)
Symfonie in C
Concert zonder pauze
Duur: 75'
Op 750 meter van Bozar vind je vandaag het Dinantplein, een klein parkje omgeven door een groene bomenrij. Het werd vernoemd naar de stad Dinant na de gruwelen van de Eerste wereldoorlog, maar was daarvoor bekend als het Beierenplein. Het oorspronkelijke plein werd immers aangelegd door Maximiliaan van Beieren, gouverneur-generaal van de Spaanse Nederlanden. In 1715 werden de Spaanse Nederlanden de Oostenrijkse Nederlanden, en in 1741 werd Karel van Lotharingen officieel landvoogd van de regio. De erfenis van Karel Van Lotharingen zien we vandaag niet zozeer op het Dinantplein, maar des te meer bovenaan de Kunstberg, waar zijn imposante kasteel uit de jaren 1750 vandaag deel uitmaakt van de Koninklijke Bibliotheek van België.
Toch was Karel ook regelmatig te vinden op het Beierenplein, want daar – in de voormalige Petite Boucherie – huisde vanaf 1756 een unieke organisatie die zijn persoonlijke bescherming genoot: het Concert Bourgeois. Twee jaar eerder was deze burgerlijke organisatie in Brussel opgericht, naar het voorbeeld van Le Concert Spirituel in Parijs. Voor muzikanten, die steeds meer loskwamen van functies in dienst van de kerk of het hof, waren deze concerten een welkome kans. Het Brusselse publiek was dan weer erg enthousiast om elkaar te ontmoeten en te genieten van hoogstaande muziek in hoogstaande uitvoeringen. In de kranten van die tijd wordt vaak het uitzonderlijke talent van de uitvoerders geprezen.
De status van het Concert Bourgeois hing uiteraard nauw samen met de politieke steun vanuit het hof van Karel. Naast de reguliere concerten organiseerde de vereniging ook de muzikale opluistering van grote evenementen zoals militaire overwinningen of de inhuldiging van zijn standbeeld midden op het Koningsplein in 1775, dat weliswaar door de Franse revolutionairen in 1794 al weer werd omgesmolten.
Het Concert Bourgeois kende een enorme bloei tot het moeilijker werd op het einde van de jaren 1770. Er groeiden spanningen binnen de organisatie en er was steeds meer concurrentie van het Concert Noble en andere initiatieven rond muziek en ontspanning in het centrum van Brussel. Toen Karel van Lotharingen stierf in 1780 verloor het gezelschap zijn belangrijkste politieke steun. De politieke situatie rond de Franse Revolutie en de Brabantse Omwenteling zetten de werking nog meer onder druk en geleidelijk aan verdween het Concert Bourgeois helemaal. De gebouwen zouden later nog dienst doen als theater, synagoge en de eerste Brusselse Maison du Peuple, tot het na de Tweede Wereldoorlog werd afgebroken.
Welke muziek klonk er op dat bijzondere podium in hartje Brussel? De artistieke leiding lag aanvankelijk bij Pieter Van Maldere, geboren en getogen in Brussel, maar bovenal een internationaal gerenommeerde muzikant die het Parijse concertleven goed kende en zelf ook had opgetreden bij Le Concert Spirituel. Hij bracht zijn internationale ervaring en netwerk mee naar Brussel en gaf er gestalte aan programma’s met muziek van de groten van zijn tijd zoals Joseph Haydn en Johann Stamitz. Het was precies op deze plek dat de vernieuwende tendensen uit Wenen en Mannheim de weg naar de Zuidelijke Nederlanden vonden.
Het Concert Bourgeois was niet alleen een venster op de wereld, maar ook een platform voor lokale componisten zoals de iets oudere Henri-Jacques De Croes, in zijn jonge jaren in dienst van prins Anselme-François van Thurn und Taxis en daarna kapelmeester van Karel van Lotharingen. De Croes stond nog met één been in de late barok en wordt soms de Vlaamse Vivaldi genoemd, maar hij was zeker ook niet ongevoelig voor de recente ontwikkelingen in de muziek. Pieter Van Maldere was één van de vele leerlingen van De Croes, en het hoeft dan ook niet te verwonderen dat hij de muziek van zijn leraar graag programmeerde.
Van Maldere werd opgevolgd door Ignace Vitzthumb. Die was als tienjarige in Brussel aangekomen en had enkele jaren later al een vaste positie in de hofkapel. Hij schopte het tot orkestmeester en later directeur van de Muntschouwburg en vormde op die manier een belangrijke schakel tussen beide organisaties. Hij schreef veel gelegenheidsmuziek en zette als componist maar ook als organisator zijn stempel op het geluid van de stad in de tweede helft van de 18de eeuw.
De muziek van Van Maldere en Vitzthumb illustreert hoe de internationale vroeg-klassieke stijl in onze contreien stevig was doorgedrongen. Hun heldere structuren en elegante melodieën tonen een duidelijke verwantschap met de stijl van de Mannheimse school, waarvan Johann Stamitz de grote pionier was. Ze schreven symfonieën en opera’s, in het Frans maar ook in het Nederlands. Hun muziek laat ons vandaag opnieuw horen hoe internationaal het Brusselse muziekleven in de achttiende eeuw klonk.
Luistersleutels
*Om het verschil te horen tussen de laatbarokke muziek van De Croes en de vroegklassieke muziek van Van Maldere, kan je onder andere letten op de lengte van de muzikale zinnen. Deze zijn in de vroegklassieke werken langer uitgesponnen en leiden naar duidelijke rustpunten.
*De blaasinstrumenten werden in deze periode geleidelijk aan belangrijker, een duidelijke invloed vanuit Mannheim.
*Het klavier bleef ook in de klassieke periode nog lang een vast onderdeel van het orkest, ook al verdween de functie van basso continuo geleidelijk.
Klaas Coulembier
Anthony Romaniuk
klavecimbel
De unieke artistieke stem van Anthony Romaniuk vloeit voort uit zijn voortdurende verkenning van een breed scala aan muziekstijlen. Hij groeide op in Australië met een grote passie voor jazz en studeerde klassieke piano en hedendaagse muziek aan de Manhattan School of Music in New York. Later specialiseerde hij zich gedurende enkele jaren in oude muziek (klavecimbel en fortepiano) in Nederland. Sindsdien blijft hij zijn muzikale horizon verbreden via improvisatie en elektronische muziek. Als recitalist bestrijkt zijn repertoire een breed spectrum: van Byrd, Bach, Beethoven, Chopin en Brahms tot Ligeti, Adams en hedendaagse muziek. Hij werkt regelmatig samen met violist Patricia Kopatchinskaja en is ook een vast lid van Vox Luminis. Hij trad op in tal van prestigieuze concertzalen in Europa en is regelmatig te gast in de Verenigde Staten, Australië en Japan. Met zijn soloalbums verlegt hij de grenzen van de klassieke muziektraditie door vernieuwende programmakeuzes, een rijke verscheidenheid aan klankkleuren en improvisatie met elkaar te verweven.
Les Muffatti
Het in 1996 in Brussel opgerichte orkest Les Muffatti heeft een eigen plaats verworven in de wereld van de barokmuziek. Het onderscheidt zich door zijn werking, waarbij beslissingen gezamenlijk worden genomen binnen een horizontale structuur. Les Muffatti gaan steeds op zoek naar werken die niet of nauwelijks worden uitgevoerd en benaderen ze vanuit een nieuwe invalshoek . Daartoe nodigt het ensemble vertrouwde muzikale partners uit binnen- en buitenland uit, zodat barokmuziek een terrein van verkenning blijft in plaats van erfgoed onder een glazen stolp. De discografie van Les Muffatti bij het label Ramée telt een tiental opnamen die door de muziekcritici lovend werden onthaald. In oktober 2026 verschijnt het album J. S. Cousser. Under the Cover.
Konzertmeister
Josef Žák
eerste viool
Louise Moreau
Jorlen Vega Garcia
Rafael Núñez Velázquez
tweede viool
Laurent Hulsbosch
Marrie Mooij
Liesbeth Nijs
Daniel Boothe
altviool
Wendy Ruymen
Julie Vermeulen
cello
Corentin Dellicour
contrabas
Benoît Vanden Bemden
hoorn
Jeroen Billiet
Justine Vercruysse
hobo
Nele Vertommen
Nathalie Petibon
fagot
Isabel Favilla de Oliveira Lima
Artistieke coördinatie, Catherine Meeùs
Het ensemble Les Muffatti wordt gesteund door de Fédération Wallonie-Bruxelles.
Bozar Maecenas
Patrick Derom Gallery • Monsieur et Madame Bertrand Ferrier • Baron en Barones Marnix Galle-Sioen • Baron Xavier Hufkens • Monsieur et Madame Laurent Legein • Madame Heike Müller • Monsieur et Madame Dominique Peninon • Monsieur et Madame Philippe Tournay • Monsieur et Madame Antoine Winckler • Monsieur et Madame Bernard Woronoff • Chevalier Godefroid de Wouters d'Oplinter
Bozar Fine Art Circle Founding Members
Mr and Mrs Ravi Bhansali • Monsieur Hubert Bonnet (Fondation CAB) • De heer en Mevrouw Dirk Cavens • De heer Simon Devolder • Monsieur Eric Everard • Madame Anne Gangsted • Baron Xavier Hufkens • Monsieur Augustin Lippens • Monsieur Michel Moortgat • Madame Lucy Jane Pereira • Monsieur Charles Riva
Bozar Patrons & Young Patrons
Monsieur et Madame Charles Adriaenssen • Comtesse Laurence d'Aramon • Art By Goralska S.à.r.l. • Monsieur Jean-François Bellis • Docteur Amine Benyakoub • Baron et Baronne Jean-Pierre Berghmans • De heer Stefaan Bettens • Monsieur Philippe Bioul • Mevrouw Roger Blanpain-Bruggeman • Madame Laurette Blondeel • Comte et Comtesse Boël • Monsieur et Madame Thierry Bouckaert • Monsieur Thierry Boutemy • Comte et Comtesse Emmanuel de Briey • Ecuyer Maximilien du Bus de Warnaffe • Madame Marion Bywater • Madame Anny Cailloux • Madame Valérie Cardon de Lichtbuer • Madame Catherine Carniaux • Madame Paloma Castro Martinez de Tejada • Prince et Princesse de Chimay • Monsieur Jim Cloos et Madame Véronique Arnault • Mevrouw Chris Cooleman • Monsieur et Madame Denis Dalibot • De heer en mevrouw Philippe De Baere • Madame Louise Descamps • Madame Hélène Deslauriers • Monsieur Amand-Benoit D'Hondt • De heer Bernard Dubois • Mevrouw Sylvie Dubois • Madame Claudine Duvivier • Madame Barbara Eggers • Madame Dominique Eickhoff • Baron et Baronne William Frère • Monsieur François Gérard et Madame Jessica Parser • Baron et Baronne Pierre Gurdjian • De heer en mevrouw Philippe Haspeslagh - Van den Poel • Madame Susanne Hinrichs et Monsieur Peter Klein • Monsieur Jean-Pierre Hoa • Madame Bonno H. Hylkema • Madame Fernand Jacquet • Baron Edouard Janssen • Madame Elisabeth Jongen • Monsieur et Madame Jean-Louis Joris • Monsieur et Madame Adnan Kandiyoti • Monsieur Sam Kestens • Monsieur et Madame Klaus Körner • Madame Marleen Lammerant • Monsieur Pierre Lebeau • Monsieur et Madame François Legein • Monsieur et Madame Charles-Henri Lehideux • Monsieur et Madame Philippe le Hodey • Madame Gérald Leprince Jungbluth • Monsieur Bruno van Lierde • Monsieur et Madame Clive Llewellyn • Madame Denise Louterman • Madame Valeria Onofrj • Madame Olga Machiels-Osterrieth • De heer Peter Maenhout • Monsieur et Madame Alain Mallart • De heer en mevrouw Frederic Martens • Monsieur et Madame Dominique Mathieu-Defforey • De heer en mevrouw Frank Monstrey (urbion) • Madame Philippine de Montalembert • Madame Nelson • Dr. Bram Peeters et Monsieur Lucas Van Molle • Famille Philippson • Monsieur Gérard Philippson • Comte et Comtesse Antoine de Pracomtal • Monsieur Bernard Respaut • De heer en mevrouw Guy en Martine Reyniers • Monsieur et Madame Michael Rosenthal • Monsieur et Madame Frédéric Samama • Monsieur et Madame Philippe Schöller • Monsieur et Madame Olivier Solanet • Monsieur Eric Speeckaert • Monsieur Jean-Charles Speeckaert • Vicomte Philippe de Spoelberch et Madame Daphné Lippitt • Madame Anne-Véronique Stainier • Monsieur Didier Staquet et Madame Lidia Zabinski • De heer Karl Stas • Mevrouw Caroline Steyaert • De heer en mevrouw Jan en Anne Steyaert • Monsieur et Madame Philippe Stoclet • Monsieur Nikolaus Tacke et Madame Astrid Cuylits • De heer en mevrouw Coen Teulings • Dr. Philippe Uytterhaegen • Monsieur et Madame Xavier Van Campenhout • De heer Marc Vandecandelaere • De heer Alexander Vandenbergen • Mevrouw Barbara Van Der Wee en de heer Paul Lievevrouw • Monsieur Michel Van Huffel • De heer Koen Van Loo • De heer en mevrouw Anton Van Rossum • De heer Johan Van Wassenhove • Monsieur et Madame Albert Wastiaux • Madame Nathalie Waucquez • Monsieur et Madame Jacques Zucker
Bozar Circle & Young Circle
Madame Ivana Ajkoviq • Monsieur Axel Böhlke et Madame Clara Huizink • Madame Chiara Bortoluzzi • Monsieur et Madame Paul De Groote • Monsieur Rodolphe Dulait • Prince Rahim Khan Samii • Madame Liliane Gam • De heer Sander Kashiva • Mevrouw Natasja Peeters • Madame Sophie Tournay • De heer en mevrouw Remi en Evelyne Van Den Broeck
En onze Leden die anoniem wensen te blijven