Remember to turn down the brightness and mute your phone.

Terug naar het evenement

Münchner Philharmoniker & Vilde Frang

24 Nov.'26
- 20:00

Henry Le Boeufzaal

Dmitri Shostakovich (1906-1975)

Vioolconcerto nr. 1 in a, op. 77 (1947-1948)

  • Nocturne (Moderato)
  • Scherzo (Allegro)
  • Passacaglia (Andante - Cadenza)
  • Burlesque (Allegro con brio - Presto) 


pauze


Modest Mussorgsky (1839-1881) (ork. Maurice Ravel)

Schilderijen uit een tentoonstelling (1874)

  • Promenade
  • Gnomus
  • Promenade
  • Il vecchio castello
  • Promenade
  • Tuilerieën (Ruzie van kinderen na het spelen)
  • Bydło
  • Promenade
  • Ballet van de kuikens in de dop
  • Samuel Goldenberg & Schmuÿle
  • Limoges, het marktplein (Het grote nieuws)
  • Catacombae (Sepulcrum Romanum)
  • Cum mortuis in lingua mortua
  • De hut op kippenpoten (Baba Yaga)
  • De grote poort van Kiev 

duur: 90’

Een ‘symfonie voor viool en orkest’

Alhoewel Dmitri Sjostakovitsj zijn Eerste vioolconcerto reeds in 1947-48 gecomponeerd had, werd het werk slechts zeven jaar later gecreëerd. In een resolutie van 10 februari 1948 was de beruchte en gevreesde Zjdanov, een van de secretarissen van het Centraal Comité en Stalins meest vertrouwde rechterhand, immers van leer getrokken tegen alle vooraanstaande componisten, waaronder Prokofjev, Chatsjatoerjan en Sjostakovitsj. Opnieuw werd het muzikale formalisme aan de kaak gesteld en het socialistisch realisme gepreekt. Dit klonk niet nieuw: reeds in 1936 was Sjostakovitsj naar aanleiding van zijn opera Lady Macbeth uit het district Mtsensk het voorwerp van een ware lastercampagne geweest. Gezien het nieuwe reactionaire klimaat, werd hij ook ditmaal bang en was hij zelfs de wanhoop nabij. Hij wilde zich niet voor een tweede maal blootstellen aan de banbliksems van de communistische partij en legde een aantal ‘gevaarlijke’ werken terzijde, waaronder het Eerste vioolconcerto. Vandaar de laattijdige creatie in 1955, alhoewel Sjostakovitsj ook dan het risico liep te worden bekritiseerd vanwege het derde deel, de Passacaglia, een muzikale vorm die gezien zijn oorsprong als formalistisch werd bestempeld. Het is aan de inspanningen van violist David Oistrach te danken dat het Eerste vioolconcerto uiteindelijk het daglicht zag. Uit erkentelijkheid droeg Sjostakovitsj het werk aan Oistrach op, die de creatie ervan vertolkte op 29 oktober 1955 in Leningrad. In zijn ogen was het werk “een bijzonder aantrekkelijke partij die grote kansen biedt aan de violist, niet alleen om zijn virtuositeit te demonstreren, maar nog meer waar het de verklanking van de diepste gevoelens, gedachten en stemmingen betreft. (...) Hoe meer ik het concert leerde kennen, hoe beter het me ging bevallen, zodat ik het met nog grotere geestdrift studeerde, erover nadacht, ja, ervoor ging leven...” Alhoewel de critici nauwelijks aandacht aan de première besteedden, werd de uitvoering op 29 december van hetzelfde jaar in de Carnegie Hall door het New York Philharmonic Orchestra onder leiding van Dimitri Mitropoulos – en opnieuw David Oistrach aan de viool – een ware triomf.

Sjostakovitsj heeft terecht zijn Concerto met een ‘symfonie voor viool en orkest’ vergeleken: de ongewone indeling in vier delen en de thematische gelijkenis met enkele van zijn symfonieën vallen duidelijk op. Vereist de vioolschriftuur virtuositeit, dan zijn het toch de intense dialoog tussen de solist en de schitterende orkestpartituur die dit concerto tot een van de populairste hedendaagse concerti verheven hebben.

Het eerste deel, Nocturne, is even tragisch als beschouwend en ontplooit een breedvoerige melodie die nauwelijks aan lyrische intensiteit moet inboeten. Het hieropvolgende Scherzo, sprankelend van levenslust, maakt in zijn middendeel gebruik van een motief, gebaseerd op de letters dsch (de Duitse initialen van de naam Sjostakovitsj). Volgens Oistrach bezit dit Scherzo “iets dat noodlottig, demonisch en netelig is”. De Passacaglia is het dramatische middelpunt van het concerto: het groots uitgewerkte thema wordt voorgesteld door de cello’s en de basinstrumenten, met een fanfare van hoorns op de achtergrond. Dan volgt een interessante dialoog van de soloviool met verschillende groepen van het orkest. Een uitgebreide cadens besluit de solopartij en vormt bijna een deel op zich. De finale (Burlesque) schildert een folkloristische dans en roept het thema van de Passacaglia opnieuw op. (1)

Een muzikale tentoonstelling

De Schilderijen uit een tentoonstelling zijn een muzikaal huldebetoon van Moesorgski aan zijn vriend, de schilder en architect Victor Hartmann. Eén jaar na diens dood, in 1874, wijdde kunstcriticus Vladimir Stassov in St. Petersburg een retrospectieve tentoonstelling aan zijn schetsen, tekeningen en aquarellen. Deze tentoonstelling bracht Moesorgski op het idee een compositie te wijden aan deze picturale suggesties. Hij deinsde er niet voor terug om van zijn oorspronkelijke opzet afstand te nemen, liet vrije loop aan zijn verbeelding en componeerde in een paar weken een reeks portretten en scènes voor piano. Het werk werd later door verschillende componisten georkestreerd, waaronder Ravel.

Het geheel van de compositie is verbonden door het Promenadethema. Dit Russisch getinte thema vormt de prelude en duikt op verschillende plaatsen in verschillende vormen op. De compositie is de weergave van de emoties die de doeken bij de bezoeker oproept. Moesorgski schrijft in een brief aan Stassov: “Mijn spirituele verbeelding verschijnt in de muzikale overgangen. Tot nog toe ben ik daar heel tevreden mee.”

Het eerste doek op de wandeling doorheen de tentoonstelling is een vreemd en verontrustend portret: de groteske, manke en grinnikende Gnomus. Dan volgt Il vecchio castello, dat in een melancholische sfeer van ballades en klaagzangen, door de fagot en nadien door de saxofoon ten tonele gevoerd wordt. De potloodtekening van de Tuileries inspireert Moesorgski tot een scène waarin kinderen spelen en ruzie maken. Dit speelse stuk staat in schril contrast met de verschijning van Bydlo, een Pools karretje dat, door ossen getrokken, in een logge tred langzaam voortschrijdt en verdwijnt. Het Ballet van de kuikens in de dop is een humoristisch, verfijnd scherzo. Hierop volgt een dubbelportret. Samuel Goldenberg en Schmuyle zijn twee joden, die in een levendig gesprek gewikkeld zijn, waarin de arrogantie van de ene fel afsteekt tegen het gezeur van de andere. Nadien begeven we ons naar de markt van Limoges, met zijn vrouwengeklets en zijn bruisende volksvertoon. Zonder overgang bevinden we ons in de diepe Romeinse catacomben. Dan volgt de duivelse cavalcade van Baba Jaga, een beruchte heks uit de Russische sprookjeswereld, in haar Hut op kippenpoten. Met De grote poort van Kiev, geïnspireerd door de schets van een architectureel project van Hartmann – ter nagedachtenis van de mislukte aanslag op tsaar Alexander II – eindigt het bezoek aan de tentoonstelling in een grootse finale. (2)

(1) naar Bernard Pierreuse, (2) Brigitte Brisbois

Lahav Shani

muzikale leiding

Lahav Shani groeide uit tot een van de meest veelzijdige dirigenten van zijn generatie. Sinds september 2026 staat hij aan het roer van de Münchner Philharmoniker. Daarnaast leidde hij van 2018 tot 2026 het Rotterdams Philharmonisch Orkest en volgde hij in 2020 Zubin Mehta op als muziekdirecteur van het  Israëlisch Filharmonisch Orkest.  Ook werkte hij samen met toporkesten als de Berliner Philharmoniker, Wiener Philharmoniker en het Concertgebouworkest. Shani studeerde in Tel Aviv en Berlijn, waar Daniel Barenboim hem begeleidde. 

Vilde Frang

viool

Violist Vilde Frang werd geboren in 1986 in Noorwegen en werd reeds op twaalfjarige leeftijd door Mariss Jansons geëngageerd om te debuteren met het Oslo Philharmonic. Sindsdien speelde ze als solist bij onder meer de Berliner Philharmoniker, het Concertgebouworkest en het Gewandhausorchester Leipzig en stond ze aan de zijde van Ivan Fischer, Gustavo Dudamel en Sir Simon Rattle. Frang is een exclusieve Warner Classics-artiest en haar opnames zijn bekroond met talloze prijzen waaronder de Deutsche Schallplattenpreis, Diapason d'Or en Gramophone Award. Frang bespeelt de “Rode” Guarneriusviool uit 1734, in bruikleen van een Europese weldoener.

Münchner Philharmoniker

Sinds de oprichting in 1893 drukt de Münchner Philharmoniker, onder leiding van grote dirigenten, een blijvende stempel op het muziekleven van München. Gustav Mahler dirigeerde er de wereldpremières van zijn Vierde en Achtste symfonie. In november 1911, amper zes maanden na Mahlers overlijden, leidde Bruno Walter de wereldpremière van Das Lied von der Erde. Door de jaren heen stond het orkest onder leiding van gerenommeerde chef-dirigenten als Eugen Jochum, Fritz Rieger, Rudolf Kempe, Sergiu Celibidache, James Levine, Christian Thielemann en Valery Gergiev. Sinds seizoen ‘26-‘27 staat Lahav Shani aan het roer van de Münchner Philharmoniker.

eerste viool
Julian Shevlin, Konzertmeister
Naoka Aoki, Konzertmeister
Odette Couch, plaatsvervangend Konzertmeister 
Iason Keramidis, plaatsvervangend Konzertmeister
Wolfram Lohschütz
Céline Vaudé
Yusi Chen
Florentine Lenz
Vladimir Tolpygo
Georg Pfirsch
Victoria Margasyuk
Yasuka Schmalhofer
Megumi Okaya
Ohad Cohen
Esther Frey
Marie Isabel Kropfitsch
Deniz Toygür*
Nicole Ostmann°
Hyunseok Yoo°

tweede viool 
Simon Fordham^ 
Alexander Möck^ 
IIona Cudek^^  
Ana Vladanovic-Lebedinski^^
Katharina Reichstaller
Nils Schad
Clara Bergius-Bühl
Esther Merz
Katharina Schmitz
Bernhard Metz
Namiko Fuse
Qi Zhou
Clément Courtin
Traudel Reich
Asami Yamada
Johanna Zaunschirm
Giulia Scilla
Julia Smirnova

altviool 
Jano Lisboa1
Burkhard Sigl2 
Jannis Rieke2 
Beate Springorum
Konstantin Sellheim
Julio López
Valentin Eichler
Julie Risbet
Theresa Kling
Gueli Kim
Celia Eliaz
Josef Hundsbichler
Anna Lysenko*
Aurelia Hoever°

cello 
Floris Mijnders1
Marcel Johannes Kits1
Thomas Ruge2 
Friederike Arnholdt2 
Veit Wenk-Wolff
Sissy Schmidhuber
Elke Funk-Hoever
Manuel von der Nahmer
Sven Faulian
David Hausdorf
Joachim Wohlgemuth
Shizuka Mitsui
Korbinian Bubenzer

contrabas 
Sławomir Grenda1
Fora Baltacigil1
Alexander Preuß2
Stepan Kratochvil
Shengni Guo
Emilio Yepes Martinez
Ulrich von Neumann-Cosel
Umur Koçan
Alexander Weiskopf
Michael Neumann
Eva Schödl°

fluit 
Michael Martin Kofler1
Herman van Kogelenberg1
Martin Belič2 
Bianca Fiorito

piccolo
Gabriele Krötz

hobo 
Marie-Luise Modersohn1
Andrey Godik1
Lisa Outred
Jiayang Lei°

Engelse hoorn 
Kai Rapsch 

klarinet 
Alexandra Gruber1
László Kuti1
Annette Maucher2 
Matthias Ambrosius

basklarinet 
Albert Osterhammer

fagot 
Raffaele Giannotti1
Romain Lucas1
Johannes Hofbauer2
Esteban Wiart°

contrafagot
Sophia-Elisabeth Dill

hoorn
Matías Piñeira1
Bertrand Chatenet1
Ulrich Haider2 
Maria Teiwes2 
Alois Schlemer
Hubert Pilstl
Mia Schwarzfischer
Christina Hambach

trompet
Guido Segers1
Alexandre Baty1
Bernhard Peschl2
Florian Klingler
Markus Rainer
Dayoung Kim°

trombone  
Dany Bonvin1
Elai Grisaru1
Matthias Fischer2
Quirin Willert
Sebastian Forstmaier°

bastrombone
Benjamin Appel

tuba
Ricardo Carvalhoso1
Francisco Pedro Baptista°

pauken 
Stefan Gagelmann1
Guido Rückel1

percussie 
Sebastian Förschl1
Jörg Hannabach
Michael Leopold

harp 
Teresa Zimmermann1

1 solist
2 plaatsvervangend solist
^ aanvoerder 
^^ plaatsvervangend aanvoerder
* tijdelijk contract 
° orkestacademie 

10 Dec.'26 - 20:00
Die Deutsche Kammerphilharmonie Bremen, Järvi & Mørk
Schubert & Schumann

10 Jan.'27 - 19:00
Freiburger Barockorchester & Jeanine De Bique
Mozart

14 Jan.'27 - 20:00
London Philharmonic Orchestra, Bihlmaier & Grosvenor
Grieg & Sibelius

22 Jan.'27 - 20:00
Lithuanian National Symphony Orchestra, Grigorian & Montvidas
Wagner, Čiurlionis, Puccini & Ponchielli

12 Feb.'27 - 20:00
Orchestre National de Lyon & Szeps-Znaider
Shostakovich & Mozart

11 Mar.'27 - 20:00
Koninklijk Concertgebouworkest & Mäkelä
Beethoven. Missa Solemnis

20 Mar.'27 - 20:00
London Symphony Orchestra, Pappano & Vengerov
Beethoven & Sjostakovitsj 8

4 Apr.'27
Budapest Festival Orchestra & Fischer
Beethoven 9

Bozar Maecenas

Patrick Derom Gallery • Monsieur et Madame Bertrand Ferrier • Baron en Barones Marnix Galle-Sioen • Baron Xavier Hufkens • Monsieur et Madame Laurent Legein • Madame Heike Müller • Monsieur et Madame Dominique Peninon • Monsieur et Madame Philippe Tournay • Monsieur et Madame Antoine Winckler • Monsieur et Madame Bernard Woronoff • Chevalier Godefroid de Wouters d'Oplinter

Bozar Fine Art Circle Founding Members

Mr and Mrs Ravi Bhansali • Monsieur Hubert Bonnet (Fondation CAB) • De heer en Mevrouw Dirk Cavens • De heer Simon Devolder • Monsieur Eric Everard • Madame Anne Gangsted • Baron Xavier Hufkens • Monsieur Augustin Lippens • Monsieur Michel Moortgat • Madame Lucy Jane Pereira • Monsieur Charles Riva

Bozar Patrons & Young Patrons

Monsieur et Madame Charles Adriaenssen • Comtesse Laurence d'Aramon •  Art By Goralska S.à.r.l. • Monsieur Jean-François Bellis • Docteur Amine Benyakoub • Baron et Baronne Jean-Pierre Berghmans • De heer Stefaan Bettens • Monsieur Philippe Bioul • Mevrouw Roger Blanpain-Bruggeman  •  Madame Laurette Blondeel • Comte et Comtesse Boël • Monsieur et Madame Thierry Bouckaert • Monsieur Thierry Boutemy • Comte et Comtesse Emmanuel de Briey • Ecuyer Maximilien du Bus de Warnaffe • Madame Marion Bywater • Madame Anny Cailloux • Madame Valérie Cardon de Lichtbuer • Madame Catherine Carniaux • Madame Paloma Castro Martinez de Tejada • Prince et Princesse de Chimay  •   Monsieur Jim Cloos et Madame Véronique Arnault • Mevrouw Chris Cooleman •  Monsieur et Madame Denis Dalibot • De heer en mevrouw Philippe De Baere  •  Madame Louise Descamps • Madame Hélène Deslauriers • Monsieur Amand-Benoit D'Hondt • De heer Bernard Dubois • Mevrouw Sylvie Dubois •  Madame Claudine Duvivier • Madame Barbara Eggers • Madame Dominique Eickhoff • Baron et Baronne William Frère • Monsieur François Gérard et Madame Jessica Parser •  Baron et Baronne Pierre Gurdjian • De heer en mevrouw Philippe Haspeslagh - Van den Poel • Madame Susanne Hinrichs et Monsieur Peter Klein • Monsieur Jean-Pierre Hoa • Madame Bonno H. Hylkema • Madame Fernand Jacquet • Baron Edouard Janssen • Madame Elisabeth Jongen • Monsieur et Madame Jean-Louis Joris • Monsieur et Madame Adnan Kandiyoti • Monsieur Sam Kestens • Monsieur et Madame Klaus Körner • Madame Marleen Lammerant • Monsieur Pierre Lebeau • Monsieur et Madame François Legein • Monsieur et Madame Charles-Henri Lehideux • Monsieur et Madame Philippe le Hodey • Madame Gérald Leprince Jungbluth • Monsieur Bruno van Lierde  •  Monsieur et Madame Clive Llewellyn • Madame Denise Louterman  • Madame Valeria Onofrj • Madame Olga Machiels-Osterrieth  •  De heer Peter Maenhout  •  Monsieur et Madame Alain Mallart  •  De heer en mevrouw Frederic Martens • Monsieur et Madame Dominique Mathieu-Defforey • De heer en mevrouw Frank Monstrey (urbion) • Madame Philippine de Montalembert • Madame Nelson • Dr. Bram Peeters et Monsieur Lucas Van Molle  •  Famille Philippson • Monsieur Gérard Philippson • Comte et Comtesse Antoine de Pracomtal • Monsieur Bernard Respaut • De heer en mevrouw Guy en Martine Reyniers •  Monsieur et Madame Michael Rosenthal • Monsieur et Madame Frédéric Samama • Monsieur et Madame Philippe Schöller • Monsieur et Madame Olivier Solanet • Monsieur Eric Speeckaert • Monsieur Jean-Charles Speeckaert • Vicomte Philippe de Spoelberch et Madame Daphné Lippitt • Madame Anne-Véronique Stainier • Monsieur Didier Staquet et Madame Lidia Zabinski  •  De heer Karl Stas  •  Mevrouw Caroline Steyaert • De heer en mevrouw Jan en Anne Steyaert • Monsieur et Madame Philippe Stoclet • Monsieur Nikolaus Tacke et Madame Astrid Cuylits • De heer en mevrouw Coen Teulings • Dr. Philippe Uytterhaegen • Monsieur et Madame Xavier Van Campenhout • De heer Marc Vandecandelaere • De heer Alexander Vandenbergen • Mevrouw Barbara Van Der Wee en de heer Paul Lievevrouw • Monsieur Michel Van Huffel • De heer Koen Van Loo  •  De heer en mevrouw Anton Van Rossum • De heer Johan Van Wassenhove • Monsieur et Madame Albert Wastiaux  • Madame Nathalie Waucquez • Monsieur et Madame Jacques Zucker 

Bozar Circle & Young Circle

Madame Ivana Ajkoviq • Monsieur Axel Böhlke et Madame Clara Huizink • Madame Chiara Bortoluzzi • Monsieur et Madame Paul De Groote • Monsieur Rodolphe Dulait • Prince Rahim Khan Samii • Madame Liliane Gam • De heer Sander Kashiva • Mevrouw Natasja Peeters • Madame Sophie Tournay • De heer en mevrouw Remi en Evelyne Van Den Broeck 

En onze Leden die anoniem wensen te blijven