Nadar Ensemble

Michael Beil (°1963)  
Hide to Show (2020), scenische compositie voor ensemble, live video en tape

Einde voorzien om 21:15 

Opdracht: Nadar Ensemble, Concertgebouw Brugge, Ernst von Siemens Musikstiftung  
Met de steun van: Kunststiftung NRW 

Verborgen in het volle zicht 

Het is al meer dan tien jaar geleden dat Nadar Ensemble en componist Michael Beil elkaar voor het eerst ontmoetten in het zonovergoten Tel Aviv. Pianiste Elisa Medinilla zette toen haar tanden in Beils Mach Sieben voor piano, video en electronics. Dat werk maakte inmiddels deel uit van verschillende Nadar-programma’s, met uitvoeringen van Sint-Petersburg tot Buenos Aires. Met Hide to Show (2021) creëerde het ensemble na Exit to Enter (2013) en BLUFF (2015, regie Thierry Bruehl) voor de derde keer een scenische compositie van Michael Beil, de meest grootschalige tot nu toe.  

Het oeuvre van Michael Beil cirkelt in steeds weer andere bogen rond terugkerende thema’s zoals virtuele realiteit, vervalsing, imitatie en paradoxen. In Hide to Show plaatst hij vraag- en uitroeptekens bij de wondere wereld van het internet - met zijn eindeloze stroom aan memes, covers, parodieën en deep fakes een goudmijntje voor de componist. In technisch opzicht vallen electronics en live (!) video op als typerende elementen in het werk van Beil. Door de live muzikanten te confronteren met audio- en video-opnames rafelt hij hun acties op het podium uiteen in beeld en klank. Die losgemaakte elementen worden bouwstenen die de componist naar believen kan herschikken, aan elkaar lijmen en boven elkaar stapelen. De luisteraar – die steevast ook kijker is! – wordt zo meegenomen doorheen een labyrint van nieuwe perspectieven. Op een virtuoze, vaak catchy mengelmoes van live muziek en electronics heersen verwondering, verwarring en vervreemding. Muzikale referenties zijn alomtegenwoordig – van een streepje Messiaen in Exit to Enter en een Rachmaninov-riedel in Key Jack tot Belgische New Beat en de mateloos populaire Ievan polkka in Hide to Show.  

‘Sketch me, mask me, crop me, get my parodies’ avatar.’ (Online is the new alone) 

Hide to Show zet de coulissen wagenwijd open terwijl de muzikanten zich voor de ogen van het publiek voorbereiden op de voorstelling, elk in hun eigen kamertje. Ze spelen een stukje, ze kleden zich om of dansen op de muziek in hun koptelefoons. Na de bewegingen van de muzikant op het podium komt nu ook diens handelen in de beslotenheid van de backstage op Beils artistieke ingrediëntenlijst te staan. Sommige acties lijken losjes en spontaan, andere zijn duidelijk strak geregisseerd – geënsceneerde nonchalance, bedoeld voor de camera. Maar we krijgen niet zomaar alles te zien. De musici verstoppen zich achter hun kostuums, op- en afgaande gordijntjes en opnames van zichzelf, waardoor de persoon zelf alsnog onzichtbaar blijft. Een parallel met sociale media is snel gemaakt. Verborgen achter je profielfoto of avatar kan je in de virtuele wereld als individu naar buiten treden zonder jezelf ooit echt te tonen. Je kan een foto of filmpje steeds opnieuw maken, de hulp van filters, Photoshop en Auto-Tune inschakelen, en enkel de beste versie posten. Vanuit je eigen isolatie kan je op die manier gemakkelijk aansluiten bij een groep. Zo ook in Hide to Show: terwijl de muzikanten alleen zijn in hun kleedhokjes, overziet het publiek hun onderlinge samenhang, netjes in sync. In het echte leven is alles ingewikkelder en iedereen imperfect.  

‘It’s an imitation. There's a remedy for reality.’ 

Doorheen de hele voorstelling dansen de gordijntjes (jaloezieën) op en neer. Ze verbergen (hide) letterlijk om te kunnen tonen (show). Met open latjes kan het publiek binnengluren in de kamertjes, helemaal gesloten verbergen ze de stoelendans van de muzikanten. Tegelijk veranderen ze in een projectievlak. Wat daarnet nog een vluchtige beweging was, wordt nu door herhaling, verdubbeling en imitatie in detail uitgelicht. Daarbij wordt het steeds minder duidelijk waar de tastbare werkelijkheid eindigt en virtual reality begint.  

Een bijzondere rol is weggelegd voor de Ievan polkka, een van oorsprong Russische volksmelodie die via een Finse a capella-groep in een tv-show en op YouTube belandde. Eens opgepikt in Japan volgden vele covers, maar het internet ontplofte pas echt toen het nummer gecoverd werd door Hatsune Miku. De blauwharige Japanse verschijning is een virtuele popzangeres, die ook als hologram optreedt in echte concertzalen. Terwijl de melodie zich met elektronische pliepjes als oorwurm in het geheugen van de luisteraar nestelt, banen de muzikanten nieuwe dwaalsporen in het oerwoud van covers. Het wordt al snel onmogelijk om uit te maken waar de grens loopt tussen origineel, cover en parodie. En was het origineel überhaupt echt? 

‘Algorithms, ones and zeros. I will always be a network, you are all alone.’ 

Temidden de warboel van imitaties en memes componeerde Michael Beil een unheimliche parodie op In My Room van The Beach Boys. Het scènebeeld en de kostuums ademen dezelfde look and feel, maar de muziek vertelt een ander verhaal. Het lijkt erop dat algoritmes de controle hebben overgenomen. Koelbloedig neemt het artificieel intelligente netwerk afscheid van de gedachte dat de mens zijn meerdere is: ‘Hello human, don’t you dare. Leave my future mine. Once I thought that we could share, now I do decline. I last forever.’ 

Hide to Show voelt als een afdaling in wonderland. De voorstelling leidt de toeschouwer steeds dieper in het doolhof van vragen, maar achter elke hoek schuilt ook een nieuw gezichtspunt. Precies door de contradicties tussen de virtuele en de tastbare realiteit op de spits te drijven, wordt ons hedendaagse schipperen tussen die twee werelden voelbaar. De paradox verdwijnt niet, integendeel. 

Rebecca Diependaele, in opdracht van DE SINGEL. We danken hen voor het gebruik.

Katrien Gaelens, fluit
Yves Goemaere, slagwerk
Mar Berendsen, viool
Pieter Matthynssens, cello
Elisa Medinilla, keyboard
Thomas Moore, trombone
Bertel Schollaert, saxofoon
Dries Tack, klarinet
Michael Beil, concept, compositie, video, staging
Charlotte Triebus, songteksten

Bozar Maecenas

Patrick Derom Gallery • Monsieur et Madame Bertrand Ferrier • Baron en Barones Marnix Galle-Sioen • Baron Xavier Hufkens • Monsieur et Madame Laurent Legein • Madame Heike Müller • Monsieur et Madame Dominique Peninon • Monsieur et Madame Antoine Winckler • Monsieur et Madame Bernard Woronoff • Chevalier Godefroid de Wouters d'Oplinter

Bozar Fine Art Circle Founding Members

Mr and Mrs Ravi Bhansali • De Heer en Mevrouw Dirk Cavens • Monsieur Simon Devolder • Baron Xavier Hufkens • Monsieur Charles Riva

Bozar Patrons

Monsieur et Madame Charles Adriaenssen • Madame Marie-Louise Angenent • Madame Joséphine d’Ansembourg • Monsieur Werner d’Ansembourg • Comtesse Laurence d'Aramon • Monsieur Jean-François Bellis • Docteur Amine Benyakoub • Baron et Baronne Berghmans • De heer Stefaan Bettens • Monsieur Philippe Bioul • Mevrouw Roger Blanpain-Bruggeman • Madame Laurette Blondeel • Comte et Comtesse Boël • Monsieur et Madame Thierry Bouckaert • Monsieur Thierry Boutemy • Madame Anny Cailloux • Madame Valérie Cardon de Lichtbuer • Madame Catherine Carniaux • Madame Paloma Castro Martinez de Tejada • Monsieur Jim Cloos et Madame Véronique Arnault • Mevrouw Chris Cooleman • Monsieur Emile Culot • Madame Marguerite Culot • Monsieur et Madame Denis Dalibot • Madame Bernard Darty • De heer en mevrouw Philippe De Baere • Prince et Princesse de Chimay • De heer Frederic Depoortere en mevrouw Ingrid Rossi • Madame Louise Descamps • Madame Hélène Deslauriers • Monsieur Amand-Benoit D'Hondt • De heer Bernard Dubois • Madame Claudine Duvivier • Madame Dominique Eickhoff • Baron et Baronne William Frère • Baron et Baronne Pierre Gurdjian • De heer en mevrouw Philippe Haspeslagh - Van den Poel • Madame Susanne Hinrichs et Monsieur Peter Klein • Monsieur Jean-Pierre Hoa • Madame Bonno H. Hylkema • Madame Fernand Jacquet • Baron Edouard Janssen • Madame Elisabeth Jongen • Monsieur et Madame Jean-Louis Joris • Monsieur et Madame Adnan Kandiyoti • Monsieur Sander Kashiva • Monsieur Sam Kestens • Monsieur et Madame Klaus Körner • Monsieur Pierre Lebeau • Monsieur et Madame François Legein • Monsieur et Madame Charles-Henri Lehideux • Monsieur et Madame Philippe le Hodey • Madame Gérald Leprince Jungbluth • Monsieur Xavier Letizia • Monsieur Bruno van Lierde • Madame Florence Lippens • Monsieur et Madame Clive Llewellyn • Monsieur et Madame Thierry Lorang • Madame Denise Louterman • Madame Olga Machiels-Osterrieth • De heer Peter Maenhout • Monsieur et Madame Alain Mallart • De heer en mevrouw Frederic Martens • Monsieur et Madame Dominique Mathieu-Defforey • De heer en mevrouw Frank Monstrey (urbion) • Madame Philippine de Montalembert • Madame Nelson • Dr. Bram Peeters et Monsieur Lucas Van Molle • Madame Christine Perpette • Famille Philippson • Monsieur Gérard Philippson • Comte et Comtesse Antoine de Pracomtal • Monsieur Bernard Respaut • Madame Elisabetta Righini et Monsieur Craig Finch • Monsieur et Madame Michael Rosenthal • Monsieur et Madame Frédéric Samama • Monsieur et Madame Philippe Schöller • Monsieur et Madame Hans C. Schwab • Monsieur et Madame Tommaso Setari • Monsieur et Madame Olivier Solanet • Monsieur Eric Speeckaert • Monsieur Jean-Charles Speeckaert • Madame Apolline de Spoelberch • Monsieur Guillaume de Spoelberch • Monsieur Paul de Spoelberch • Vicomte Philippe de Spoelberch et Madame Daphné Lippitt • Madame Anne-Véronique Stainier • Monsieur Didier Staquet et Madame Lidia Zabinski • De heer Karl Stas • Mevrouw Caroline Steyaert • Monsieur et Madame Philippe Stoclet • Monsieur Nikolaus Tacke et Madame Astrid Cuylits • De heer en mevrouw Coen Teulings • Monsieur et Madame Philippe Tournay • De heer en mevrouw Koen en Anouk Van Balen-Stulens • Monsieur et Madame Xavier Van Campenhout • De heer Marc Vandecandelaere • De heer Alexander Vandenbergen • Mevrouw Barbara Van Der Wee en de heer Paul Lievevrouw • Monsieur Michel Van Huffel • De heer Koen Van Loo • De heer en mevrouw Anton Van Rossum • De heer Johan Van Wassenhove • Monsieur et Madame Albert Wastiaux • Monsieur Luc Willame • Madame Danuta Zedzian • Monsieur et Madame Jacques Zucker 

Bozar Circle

Monsieur Axel Böhlke et Madame Clara Huizink • Monsieur et Madame Paul De Groote • Monsieur Rodolphe Dulait • Madame Liliane Gam • Madame Valeria Onofrj • Mevrouw Natasja Peeters • Sir Gabriel Smit Pergolizzi • De heer en mevrouw Remi en Evelyne Van Den Broeck • Monsieur Guillaume van Doorslaer et Madame Emily Defreyne  

En al onze Leden die anoniem wensen te blijven.