1. Oui, Mademoiselle 

Dankzij een gepassioneerde, strenge pedagogiek en een diepgaande muzikale kennis groeide Nadia Boulanger (1887-1979) uit tot een van de meest gerespecteerde docenten van haar tijd. Haar publieke colleges aan de Ecole normale werden massaal bijgewoond en achteraf besproken in de pers. Studenten met ambitie wilden natuurlijk privéles volgen bij ‘Mademoiselle’ - de bijnaam die de ongehuwde Nadia kreeg. Met perfecte Franse dictie gaf ze contrapunt, harmonie en compositie. Op woensdagnamiddagen kwamen haar studenten – haar ‘boulangerie’ – samen in haar volgepakte appartement om cantates te zingen en de crème de la crème van het Parijse muziekleven te leren kennen. Wie weet schudde je er wel de hand met Saint-Saëns, Stravinski of Poulenc.  

2. Ze had een passie voor oude muziek 

Terwijl Schönberg en Berg bruusk aan het stuur van de muziekgeschiedenis trokken, keek Nadia in de achteruitkijkspiegel naar de barok en renaissance. Toen ze vanaf de jaren ’30 frequenter dirigeerde, stond oude muziek steevast op de pupiter. Dankzij onder meer haar debuut bij het Orchestre Philharmonique de Paris herontdekte het publiek Bach, Monteverdi en Schütz.  

3. De hele wereld wou les bij haar volgen  

Wat hebben Astor Piazzolla, Aaron Copland en Philip Glass met elkaar gemeen? Allen volgden les bij Nadia. Haar krans studenten kwam uit alle windhoeken. Ze doceerde aan de zomerschool in Fontainebleau en had tegen 1925 al meer dan 100 Amerikaanse protegés, die ze ook uitnodigde op wandelingen en studentenfeestjes (mét wodka). Via haar vele connecties en als uitvoerder van hun werken lanceerde ze hun carrière. Als wederdienst hielpen leerlingen haar met boodschappen en correspondentie. 

De orkestmuziek van Boulangers muzikale cirkel wordt op 8 maart in één ambitieus concert gebundeld. Het BNO speelt Poulenc, Stravinski, Copland en Fauré. Het grote orgel van de Sint-Michiels- en Sint-Goedelekathedraal weerklinkt live in Bozar via een gloednieuw fibernetwerk. 

4. Ze hield haar zus in ere 

In 1918 stierf Lili Boulanger (zie foto hierboven) op 24-jarige leeftijd en liet ze als beloftevolle componiste een gapend gat achter in het Franse muziekmilieu. Nadia zette zich haar hele leven in om de muzikale erfenis van haar jongere zus te verspreiden. Uit piëteit zette Nadia na 1918 geen noot meer op papier en focuste ze zich op haar toekomst als pedagoge. Voor haar was Lili hét compositietalent van de familie. Elk jaar na de dood van Lili organiseerde Nadia een mis om haar herinnering levend te houden. In de maand daaropvolgend pauzeerde ze haar sociaal leven; een periode van moratoire rouw. 

Ondanks Boulangers zelfbelofte om niet meer te componeren kan je op 8 maart delen uit Les heures claires uit 1909 horen. Haar prachtige liedcyclus is één van de twaalf werken uit de Bozar-reeks Echoes of the 20th Century. Musicologe en pianiste Anne de Fornel laat je uitgebreid kennismaken met Boulangers composities tijdens een lecture-recital én documentaire.