1. John Baldessari: een artistieke thuiskomst
De Amerikaanse kunstenaar John Baldessari kreeg zijn eerste erkenning niet in eigen land, maar in Europa. Brussel speelde daarin een sleutelrol. Tussen 1972 en 1974 had hij drie solotentoonstellingen in Galerie MTL, en vanaf 1989 stelde hij regelmatig tentoon bij Galerie Meert Rihoux, later Galerie Greta Meert. Tot aan zijn overlijden in 2020 bleef hij nauw betrokken bij de Brusselse kunstscene.
In 1988 vond in het Paleis voor Schone Kunsten de tentoonstelling John Baldessari: Recent Works plaats. Nu kan je zijn tentoonstelling Parables, Fables, and Other Tall Tales nog tot en met 1 februari bezoeken in Bozar. Curator David Platzker twijfelt er niet aan dat Baldessari een nieuwe presentatie in Bozar zou zien als een echte thuiskomst: een terugkeer naar een stad die hem na aan het hart lag.
2 & 3. Nadia en Lili Boulanger: zussen, pioniers, inspiratiebronnen
Op Internationale Vrouwendag staat Bozar stil bij Nadia Boulanger, een monument in de muziekgeschiedenis. Als pedagoog, pianist en dirigent drukte ze een onuitwisbare stempel op de 20e-eeuwse muziek. Ook haar jongere zus Lili Boulanger krijgt een prominente plaats. Ondanks haar fragiele gezondheid en haar vroege overlijden op 24-jarige leeftijd, liet Lili een indrukwekkend oeuvre na. In 1913 werd ze als eerste vrouw bekroond met de Prix de Rome.
Dat het Paleis voor Schone Kunsten een bijzondere plek inneemt in dit verhaal, blijkt uit 1970, toen het oeuvre van Lili Boulanger werd herdacht met een tentoonstelling en een concert in het Paleis, onder leiding van niemand minder dan Nadia Boulanger zelf. Een ambitieus orgelconcert met het Belgian National Orchestra en een intiem liedrecital met Lucile Richardot en Anne de Fornel vormen op 8 maart 2026 een rijk eerbetoon aan Nadia Boulanger in Bozar.
4. Béla Bartók: altijd dichtbij
Op het Spanjeplein, op een steenworp van Bozar, staat een standbeeld van Béla Bartók. Toch is het onzeker of de Hongaarse componist ooit zelf het Paleis voor Schone Kunsten heeft bezocht. Bij de opening van de kamermuziekzaal Zaal M op 19 november 1928 stond wel zijn Eerste sonate voor viool en piano op het programma, een symbolische aanwezigheid.
In de jaren die volgden, verbleef Bartók steeds vaker in Brussel, mede door de opkomst van het fascisme elders in Europa. Bijna honderd jaar later opent de vernieuwde Zaal M opnieuw haar deuren en staat Bartók centraal tijdens het Bartók Festival. Onder andere het Belgian National Orchestra, Áron Horváth en Ictus belichten er alle facetten van zijn oeuvre.
5. Luc Brewaeys: een terugkeer na 22 jaar
Klarafestival brengt in 2026 een eerbetoon aan de Belgische componist Luc Brewaeys, die in 2015 overleed. Van 2003 tot 2004 was hij Composer in Residence bij Bozar en een van de centrale figuren van Ars Musica. Meer dan twee decennia later keert zijn muziek terug naar het Paleis.
Brewaeys stond bekend om zijn compromisloze muzikale taal. Dat bleek ook in 2011, toen hij het verplichte werk componeerde voor de Koningin Elisabethwedstrijd voor Zang. Speechless Song, op een gedicht van Shakespeare, werd door de jury te complex bevonden voor de competitie en haalde het wedstrijdprogramma niet. Het werk klonk wel tijdens het slotconcert van Ars Musica, uitgevoerd door sopraan Laure Delcampe. Door ziekte kon Brewaeys die avond zelf niet aanwezig zijn, een gemis dat zijn terugkeer in 2026 des te betekenisvoller maakt.